{"id":65196,"date":"2026-08-21T07:30:00","date_gmt":"2026-08-21T05:30:00","guid":{"rendered":"https:\/\/lipsko.bibliotekapedagogiczna.pl\/?p=65196"},"modified":"2026-07-21T08:50:08","modified_gmt":"2026-07-21T06:50:08","slug":"wakacyjne-piatki-z-dawna-prasa-8-2","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/lipsko.bibliotekapedagogiczna.pl\/uk\/wakacyjne-piatki-z-dawna-prasa-8-2\/","title":{"rendered":"Wakacyjne pi\u0105tki z dawn\u0105 pras\u0105 (8)"},"content":{"rendered":"\n<h1 class=\"wp-block-heading\">\u201eChcia\u0142am si\u0119 dalej uczy\u0107\u201d. J\u00f3zia z Ka\u017amier\u00f3wki i solecka szko\u0142a w 1924 roku<\/h1>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">W numerze \u201eS\u0142onka\u201d z 25 maja 1924 roku zachowa\u0142 si\u0119 g\u0142os rzadko obecny w kronikach szkolnych. Nie przemawia w nim inspektor ani nauczyciel, lecz wiejska dziewczynka podpisana: <strong>\u201eJ\u00f3zia K&#8230;a z Ka\u017amier\u00f3wki\u201d<\/strong>. Jej wypowied\u017a pokazuje, jak nauka \u0142\u0105czy\u0142a si\u0119 z prac\u0105 w gospodarstwie i mog\u0142a zosta\u0107 przerwana mimo dobrych ocen oraz wsparcia nauczycieli.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u201eS\u0142onko\u201d by\u0142o \u201eilustrowan\u0105 gazetk\u0105 dla dzieci wiejskich\u201d, wydawan\u0105 jako bezp\u0142atny dodatek do \u201eWoli Ludu\u201d. W dziale <strong>\u201eCo umiej\u0105 i kim chc\u0105 by\u0107 S\u0142onkarze. (Wyj\u0105tki z list\u00f3w)\u201d<\/strong> drukowano wypowiedzi m\u0142odych czytelnik\u00f3w z r\u00f3\u017cnych cz\u0119\u015bci Polski. List J\u00f3zi zajmowa\u0142 niespe\u0142na jedn\u0105 kolumn\u0119, lecz zawiera\u0142 niemal pe\u0142n\u0105 biografi\u0119 edukacyjn\u0105: od nauki domowej, przez trzy lata w soleckiej szkole, po wymuszone odej\u015bcie i samokszta\u0142cenie.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Z pastwiska do drugiego oddzia\u0142u<\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">J\u00f3zia rozpocz\u0119\u0142a od konkretnej zmiany w swoim codziennym \u017cyciu:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u201eW 9-ym roku \u017cycia zacz\u0119\u0142am chodzi\u0107 do szko\u0142y powszechnej czterooddzia\u0142owej w Solcu nad Wis\u0142\u0105. W domu uczyli mi\u0119 rodzice, albo brat, je\u017celi mia\u0142 wolne chwile. Porzuci\u0142am pasanie byd\u0142a, kt\u00f3ry to obowi\u0105zek spad\u0142 na siostr\u0119 m\u0142odsz\u0105. Z tej wioski chodzi\u0142o nas kilkoro dzieci. Zda\u0142am egzamin do oddzia\u0142u II-go i przez 3 lata ucz\u0119szcza\u0142am do szko\u0142y\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Pierwsze wiadomo\u015bci zdobywa\u0142a w domu, zale\u017cnie od wolnego czasu rodzic\u00f3w lub brata. Jednocze\u015bnie pasa\u0142a byd\u0142o. Gdy zacz\u0119\u0142a chodzi\u0107 do szko\u0142y, obowi\u0105zek przej\u0119\u0142a m\u0142odsza siostra. Edukacja jednego dziecka wymaga\u0142a wi\u0119c wi\u0119kszego wysi\u0142ku pozosta\u0142ych.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Do Solca wyrusza\u0142o z Ka\u017amier\u00f3wki \u201ekilkoro dzieci\u201d. Nie znamy przebiegu ich drogi ani warunk\u00f3w, w jakich pokonywa\u0142y j\u0105 zim\u0105. Wiemy natomiast, \u017ce solecka szko\u0142a s\u0142u\u017cy\u0142a r\u00f3wnie\u017c uczniom z okolicznych wsi. J\u00f3zia zda\u0142a egzamin od razu do drugiego oddzia\u0142u, co potwierdza skuteczno\u015b\u0107 wcze\u015bniejszej nauki domowej.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Dobre \u015bwiadectwo nie wystarczy\u0142o<\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Dziewczynka nale\u017ca\u0142a do najlepszych uczennic:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u201eW ka\u017cdym roku przechodzi\u0142am z pochwa\u0142\u0105 i dobrem \u015bwiadectwem. \u015awiadectwo z ostatniego mego roku szkolnego mo\u017ce by\u0107 miar\u0105 tego, co ja umiem. W tym roku stosunki domowe zmusi\u0142y ojca, \u017ce przesta\u0142 mnie posy\u0142a\u0107 do szko\u0142y, cho\u0107 mia\u0142am ch\u0119\u0107 wielk\u0105 i p. nauczyciel bardzoby rad, abym si\u0119 dalej uczy\u0142a\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Sformu\u0142owanie <strong>\u201estosunki domowe\u201d<\/strong> jest pow\u015bci\u0105gliwe. J\u00f3zia nie opisa\u0142a rodzinnych problem\u00f3w i nie oskar\u017ca\u0142a ojca. Z zako\u0144czenia listu wynika jednak, \u017ce rodzina by\u0142a biedna. Najprawdopodobniej potrzebowa\u0142a pracy dorastaj\u0105cej c\u00f3rki i nie mog\u0142a d\u0142u\u017cej ponosi\u0107 koszt\u00f3w jej kszta\u0142cenia.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bezimienny nauczyciel by\u0142 \u201ebardzoby rad\u201d, aby uczennica kontynuowa\u0142a nauk\u0119, a wi\u0119c dostrzega\u0142 jej zdolno\u015bci. Jego poparcie nie mog\u0142o jednak zmieni\u0107 sytuacji rodziny. J\u00f3zia odchodzi\u0142a nie z powodu s\u0142abych wynik\u00f3w, lecz mimo corocznych pochwa\u0142.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">W\u0142a\u015bnie dlatego jej relacja ma tak du\u017c\u0105 warto\u015b\u0107. Urz\u0119dowa statystyka odnotowa\u0142aby zapewne jedynie zmniejszenie liczby uczni\u00f3w albo nieregularn\u0105 frekwencj\u0119. List pokazuje natomiast konkretn\u0105 dziewczynk\u0119, kt\u00f3ra chcia\u0142a si\u0119 uczy\u0107, uzyskiwa\u0142a dobre wyniki, mia\u0142a poparcie pedagoga, a mimo to musia\u0142a opu\u015bci\u0107 szko\u0142\u0119.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Szko\u0142\u0119 zast\u0105pi\u0142y ksi\u0105\u017cki<\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Przerwanie edukacji nie oznacza\u0142o ko\u0144ca nauki:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u201eTeraz pozostaj\u0119 w domu i dalej si\u0119 w ksi\u0105\u017ckach oczytuj\u0119, robi\u0119 zadania i pisz\u0119 czasem samodzielne kr\u00f3tkie \u0107wiczenia na r\u00f3\u017cne tematy, z kt\u00f3rych sobie jasno zdaj\u0119 spraw\u0119\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Nie wiemy, jakie ksi\u0105\u017cki posiada\u0142a ani sk\u0105d je zdobywa\u0142a. Jej s\u0142owa wskazuj\u0105 jednak na planowe samokszta\u0142cenie. Czyta\u0142a, rozwi\u0105zywa\u0142a zadania i uk\u0142ada\u0142a w\u0142asne \u0107wiczenia. Podkre\u015bla\u0142a przy tym, \u017ce rozumie podejmowane tematy.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">To zdanie mo\u017cna uzna\u0107 za \u015bwiadectwo trwa\u0142ego wp\u0142ywu szko\u0142y. J\u00f3zia wynios\u0142a z niej nie tylko okre\u015blony zas\u00f3b wiadomo\u015bci, lecz tak\u017ce nawyk samodzielnej pracy. Bez codziennych polece\u0144 nauczyciela pr\u00f3bowa\u0142a kontynuowa\u0107 \u0107wiczenia wykonywane wcze\u015bniej w klasie. W domowych warunkach tworzy\u0142a dla siebie namiastk\u0119 szkolnego programu.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Nast\u0119pnym etapem mia\u0142a by\u0107 nauka zawodu:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u201eMoje kole\u017canki ucz\u0105 si\u0119 szy\u0107, mnie te\u017c mamusia na drugi rok odda do krawcowej, bo to jest moje \u017cyczenie\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Krawiectwo mog\u0142o da\u0107 praktyczne kwalifikacje i mo\u017cliwo\u015b\u0107 zarobku. J\u00f3zia nie przedstawia\u0142a tej decyzji jako krzywdy; zaznaczy\u0142a, \u017ce odpowiada\u0142a jej w\u0142asnemu \u017cyczeniu. Jej dalsze s\u0142owa \u015bwiadcz\u0105 jednak, \u017ce ambicje nie ogranicza\u0142y si\u0119 do wykonywania zawodu.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">\u201eMr\u00f3wka w mrowisku\u201d odrodzonej Polski<\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Najbardziej dojrza\u0142y fragment listu brzmi:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u201eChc\u0119 by\u0107 jedn\u0105 mr\u00f3wk\u0105 w mrowisku, jakiem jest nasza Rzeczpospolita Polska, murarzem, kt\u00f3ry pracuje nad budow\u0105 gmachu pa\u0144stwowego, ale \u00bbgdyby chcia\u0142o zachcenie wieszcze zrobi\u0107 mi\u0119 cho\u0107by hetmanow\u0105 i czem\u015b tam jeszcze, ja&#8230; cho\u0107 bi\u0107 b\u0119d\u0119 g\u0142ow\u0105 o \u015bcian\u0119 \u2014 ch\u0142opk\u0105 zostan\u0119\u00ab\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Metafory mr\u00f3wki i murarza nale\u017ca\u0142y do j\u0119zyka pracy organicznej oraz wychowania obywatelskiego pierwszych lat niepodleg\u0142o\u015bci. W ustach J\u00f3zi nie brzmi\u0105 jednak jak pusty slogan. Dziewczynka, kt\u00f3rej zamkni\u0119to drog\u0119 do szko\u0142y, nadal wyobra\u017ca\u0142a sobie przysz\u0142o\u015b\u0107 jako prac\u0119 dla wsp\u00f3lnoty. Chcia\u0142a zdoby\u0107 zaw\u00f3d i pozosta\u0107 na wsi. S\u0142owa <strong>\u201ech\u0142opk\u0105 zostan\u0119\u201d<\/strong> wyra\u017ca\u0142y dum\u0119 z w\u0142asnego \u015brodowiska.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">J\u00f3zia nie marzy\u0142a o porzuceniu rodzinnej miejscowo\u015bci i ca\u0142kowitym zerwaniu z dotychczasowym \u017cyciem. Chcia\u0142a, aby zdobyte wiadomo\u015bci i umiej\u0119tno\u015bci s\u0142u\u017cy\u0142y jej wsi. Przyjmowa\u0142a wiejskie pochodzenie jako element w\u0142asnej to\u017csamo\u015bci, a nie przeszkod\u0119, kt\u00f3rej nale\u017ca\u0142o si\u0119 wstydzi\u0107.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Program przysz\u0142ej dzia\u0142alno\u015bci okre\u015bli\u0142a bardzo wyra\u017anie:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u201eChcia\u0142abym si\u0119 jak najwi\u0119cej przyczyni\u0107 do wzmocnienia znaczenia naszej wsi przez \u017cycie gromadne i o\u015bwiat\u0119. Ale o tem, aby do\u015bcign\u0105\u0107 w pracy publicznej zas\u0142u\u017cone dzia\u0142aczki czas\u00f3w obecnych, pr\u00f3\u017cno marzy\u0107 mnie ma\u0142o wykszta\u0142conej i biednej\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">To zako\u0144czenie \u0142\u0105czy nadziej\u0119 z gorzkim realizmem. J\u00f3zia rozumia\u0142a znaczenie wsp\u00f3\u0142dzia\u0142ania mieszka\u0144c\u00f3w i edukacji. Zna\u0142a przyk\u0142ady kobiet aktywnych publicznie i chcia\u0142a i\u015b\u0107 ich \u015bladem. Zarazem wiedzia\u0142a, \u017ce bieda i przerwana nauka ograniczaj\u0105 jej mo\u017cliwo\u015bci. Nie uwa\u017ca\u0142a si\u0119 za mniej zdoln\u0105. Wskazywa\u0142a dwie bariery: niedostateczne wykszta\u0142cenie i ub\u00f3stwo.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">W jej wypowiedzi uderza r\u00f3wnie\u017c \u015bwiadomo\u015b\u0107 znaczenia \u201e\u017cycia gromadnego\u201d. Dziewczynka nie sprowadza\u0142a rozwoju wsi wy\u0142\u0105cznie do poprawy sytuacji w\u0142asnej rodziny. My\u015bla\u0142a o wsp\u00f3\u0142pracy mieszka\u0144c\u00f3w, dzia\u0142alno\u015bci publicznej i upowszechnianiu o\u015bwiaty. By\u0142a to wizja wsi, kt\u00f3ra mo\u017ce rozwija\u0107 si\u0119 dzi\u0119ki zaanga\u017cowaniu w\u0142asnej spo\u0142eczno\u015bci.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">G\u0142os z niemal wymar\u0142ej wsi<\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u0179r\u00f3d\u0142o u\u017cywa nazwy <strong>Ka\u017amier\u00f3wka<\/strong>; wsp\u00f3\u0142cze\u015bnie miejscowo\u015b\u0107 nosi nazw\u0119 Kazimier\u00f3wka. Dzi\u015b mieszka tam zaledwie kilka os\u00f3b i wie\u015b jest niemal wymar\u0142a. Po stu latach szczeg\u00f3lnego znaczenia nabiera zdanie: <strong>\u201eZ tej wioski chodzi\u0142o nas kilkoro dzieci\u201d<\/strong>. Za tymi s\u0142owami stoi obraz istniej\u0105cej w\u00f3wczas spo\u0142eczno\u015bci: rodzin, gospodarstw i dzieci\u0119cych obowi\u0105zk\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">W 1924 roku z niewielkiej miejscowo\u015bci codziennie wyrusza\u0142a do Solca grupa uczni\u00f3w. Jedno dziecko zast\u0119powa\u0142o drugie przy pasaniu byd\u0142a, starsze rodze\u0144stwo pomaga\u0142o w nauce, a decyzja o pos\u0142aniu c\u00f3rki do szko\u0142y wp\u0142ywa\u0142a na organizacj\u0119 pracy ca\u0142ego gospodarstwa. Dzi\u015b, gdy Kazimier\u00f3wka niemal opustosza\u0142a, list J\u00f3zi staje si\u0119 tak\u017ce \u015bwiadectwem dawnego \u017cycia wsi.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Nie znamy pe\u0142nego nazwiska J\u00f3zi ani jej dalszych los\u00f3w. Nie mo\u017cna te\u017c ustali\u0107, w jakim stopniu redakcja poprawi\u0142a j\u0119zyk listu. Zachowany tekst pozwala jednak us\u0142ysze\u0107 dum\u0119 z dobrych \u015bwiadectw, \u017cal po utracie szko\u0142y i przekonanie, \u017ce o\u015bwiata mo\u017ce podnie\u015b\u0107 znaczenie rodzinnej wsi.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ostro\u017cno\u015bci wymaga r\u00f3wnie\u017c okre\u015blenie wieku autorki. Wiemy, \u017ce zacz\u0119\u0142a chodzi\u0107 do szko\u0142y w dziewi\u0105tym roku \u017cycia i ucz\u0119szcza\u0142a do niej przez trzy lata. Mo\u017cna wi\u0119c przypuszcza\u0107, \u017ce w chwili pisania mia\u0142a oko\u0142o dwunastu lub trzynastu lat, ale \u017ar\u00f3d\u0142o nie podaje tego wprost. Podpis zosta\u0142 cz\u0119\u015bciowo zanonimizowany, dlatego bez odnalezienia dodatkowych dokument\u00f3w szkolnych lub metrykalnych nie nale\u017cy pr\u00f3bowa\u0107 odgadywa\u0107 nazwiska.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Historia soleckiej szko\u0142y to nie tylko dzieje budynk\u00f3w i nauczycieli. Tworz\u0105 j\u0105 tak\u017ce takie urwane biografie. J\u00f3zia przez trzy lata otrzymywa\u0142a pochwa\u0142y, chcia\u0142a uczy\u0107 si\u0119 dalej i mia\u0142a poparcie nauczyciela. Musia\u0142a jednak pozosta\u0107 w domu. Mimo to nie wyrzek\u0142a si\u0119 ksi\u0105\u017cek ani spo\u0142ecznych aspiracji. Jej list jest \u015bwiadectwem pokolenia, kt\u00f3remu odrodzona Polska przynios\u0142a nadziej\u0119 na awans przez edukacj\u0119, lecz nie potrafi\u0142a jeszcze zapewni\u0107 wszystkim dzieciom r\u00f3wnych warunk\u00f3w korzystania ze szko\u0142y.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>\u0179r\u00f3d\u0142o:<\/strong> \u201eCo umiej\u0105 i kim chc\u0105 by\u0107 S\u0142onkarze. (Wyj\u0105tki z list\u00f3w)\u201d, \u201eS\u0142onko. Ilustrowana gazetka dla dzieci wiejskich\u201d, R. 1, 1924, nr 5 (6), 25 maja 1924, s. 4\u20135. W cytatach zachowano oryginaln\u0105 pisowni\u0119 i formy j\u0119zykowe, usuwaj\u0105c jedynie podzia\u0142y wyraz\u00f3w wynikaj\u0105ce z uk\u0142adu kolumn.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u201eChcia\u0142am si\u0119 dalej uczy\u0107\u201d. J\u00f3zia z Ka\u017amier\u00f3wki i solecka szko\u0142a w 1924 roku W numerze \u201eS\u0142onka\u201d z 25 maja 1924 [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":893,"featured_media":65198,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_oasis_is_in_workflow":0,"_oasis_original":0,"inline_featured_image":false,"site-sidebar-layout":"default","site-content-layout":"","ast-site-content-layout":"default","site-content-style":"default","site-sidebar-style":"default","ast-global-header-display":"","ast-banner-title-visibility":"","ast-main-header-display":"","ast-hfb-above-header-display":"","ast-hfb-below-header-display":"","ast-hfb-mobile-header-display":"","site-post-title":"","ast-breadcrumbs-content":"","ast-featured-img":"","footer-sml-layout":"","ast-disable-related-posts":"","theme-transparent-header-meta":"","adv-header-id-meta":"","stick-header-meta":"","header-above-stick-meta":"","header-main-stick-meta":"","header-below-stick-meta":"","astra-migrate-meta-layouts":"set","ast-page-background-enabled":"default","ast-page-background-meta":{"desktop":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"tablet":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"mobile":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""}},"ast-content-background-meta":{"desktop":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"tablet":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"mobile":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""}},"_themeisle_gutenberg_block_has_review":false,"footnotes":""},"categories":[42,142],"tags":[],"class_list":["post-65196","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-aktualnosci","category-regionalne-ciekawostki"],"acf":[],"featured_image_urls_v2":{"full":["https:\/\/lipsko.bibliotekapedagogiczna.pl\/wp-content\/uploads\/sites\/20\/2026\/07\/Solec_Kazimierowka_www.png",350,350,false],"thumbnail":["https:\/\/lipsko.bibliotekapedagogiczna.pl\/wp-content\/uploads\/sites\/20\/2026\/07\/Solec_Kazimierowka_www-150x150.png",150,150,true],"medium":["https:\/\/lipsko.bibliotekapedagogiczna.pl\/wp-content\/uploads\/sites\/20\/2026\/07\/Solec_Kazimierowka_www-300x300.png",300,300,true],"medium_large":["https:\/\/lipsko.bibliotekapedagogiczna.pl\/wp-content\/uploads\/sites\/20\/2026\/07\/Solec_Kazimierowka_www.png",350,350,false],"large":["https:\/\/lipsko.bibliotekapedagogiczna.pl\/wp-content\/uploads\/sites\/20\/2026\/07\/Solec_Kazimierowka_www.png",350,350,false],"1536x1536":["https:\/\/lipsko.bibliotekapedagogiczna.pl\/wp-content\/uploads\/sites\/20\/2026\/07\/Solec_Kazimierowka_www.png",350,350,false],"2048x2048":["https:\/\/lipsko.bibliotekapedagogiczna.pl\/wp-content\/uploads\/sites\/20\/2026\/07\/Solec_Kazimierowka_www.png",350,350,false],"img-1100-450":["https:\/\/lipsko.bibliotekapedagogiczna.pl\/wp-content\/uploads\/sites\/20\/2026\/07\/Solec_Kazimierowka_www.png",350,350,false],"img-1120-800":["https:\/\/lipsko.bibliotekapedagogiczna.pl\/wp-content\/uploads\/sites\/20\/2026\/07\/Solec_Kazimierowka_www.png",350,350,false],"img-870-440":["https:\/\/lipsko.bibliotekapedagogiczna.pl\/wp-content\/uploads\/sites\/20\/2026\/07\/Solec_Kazimierowka_www.png",350,350,false],"img-850-600":["https:\/\/lipsko.bibliotekapedagogiczna.pl\/wp-content\/uploads\/sites\/20\/2026\/07\/Solec_Kazimierowka_www.png",350,350,false],"img-480-380":["https:\/\/lipsko.bibliotekapedagogiczna.pl\/wp-content\/uploads\/sites\/20\/2026\/07\/Solec_Kazimierowka_www.png",350,350,false],"img-300-225":["https:\/\/lipsko.bibliotekapedagogiczna.pl\/wp-content\/uploads\/sites\/20\/2026\/07\/Solec_Kazimierowka_www-300x225.png",300,225,true],"img-540-700":["https:\/\/lipsko.bibliotekapedagogiczna.pl\/wp-content\/uploads\/sites\/20\/2026\/07\/Solec_Kazimierowka_www.png",350,350,false],"img-75-75":["https:\/\/lipsko.bibliotekapedagogiczna.pl\/wp-content\/uploads\/sites\/20\/2026\/07\/Solec_Kazimierowka_www-75x75.png",75,75,true],"menu-24x24":["https:\/\/lipsko.bibliotekapedagogiczna.pl\/wp-content\/uploads\/sites\/20\/2026\/07\/Solec_Kazimierowka_www-24x24.png",24,24,true],"menu-36x36":["https:\/\/lipsko.bibliotekapedagogiczna.pl\/wp-content\/uploads\/sites\/20\/2026\/07\/Solec_Kazimierowka_www-36x36.png",36,36,true],"menu-48x48":["https:\/\/lipsko.bibliotekapedagogiczna.pl\/wp-content\/uploads\/sites\/20\/2026\/07\/Solec_Kazimierowka_www-48x48.png",48,48,true]},"post_excerpt_stackable_v2":"<p>\u201eChcia\u0142am si\u0119 dalej uczy\u0107\u201d. J\u00f3zia z Ka\u017amier\u00f3wki i solecka szko\u0142a w 1924 roku W numerze \u201eS\u0142onka\u201d z 25 maja 1924 roku zachowa\u0142 si\u0119 g\u0142os rzadko obecny w kronikach szkolnych. Nie przemawia w nim inspektor ani nauczyciel, lecz wiejska dziewczynka podpisana: \u201eJ\u00f3zia K&#8230;a z Ka\u017amier\u00f3wki\u201d. Jej wypowied\u017a pokazuje, jak nauka \u0142\u0105czy\u0142a si\u0119 z prac\u0105 w gospodarstwie i mog\u0142a zosta\u0107 przerwana mimo dobrych ocen oraz wsparcia nauczycieli. \u201eS\u0142onko\u201d by\u0142o \u201eilustrowan\u0105 gazetk\u0105 dla dzieci wiejskich\u201d, wydawan\u0105 jako bezp\u0142atny dodatek do \u201eWoli Ludu\u201d. W dziale \u201eCo umiej\u0105 i kim chc\u0105 by\u0107 S\u0142onkarze. (Wyj\u0105tki z list\u00f3w)\u201d drukowano wypowiedzi m\u0142odych czytelnik\u00f3w z r\u00f3\u017cnych cz\u0119\u015bci Polski. List&hellip;<\/p>\n","category_list_v2":"<a href=\"https:\/\/lipsko.bibliotekapedagogiczna.pl\/category\/aktualnosci\/\" rel=\"category tag\">Aktualno\u015bci<\/a>, <a href=\"https:\/\/lipsko.bibliotekapedagogiczna.pl\/en\/category\/regionalne-ciekawostki\/\" rel=\"category tag\">Regionalne ciekawostki<\/a>","author_info_v2":{"name":"Zbigniew Trysi\u0144ski","url":"https:\/\/lipsko.bibliotekapedagogiczna.pl\/uk\/author\/ztrysinski\/"},"comments_num_v2":"0 \u043a\u043e\u043c\u0435\u043d\u0442\u0430\u0440\u0456\u0432","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/lipsko.bibliotekapedagogiczna.pl\/uk\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/65196","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/lipsko.bibliotekapedagogiczna.pl\/uk\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/lipsko.bibliotekapedagogiczna.pl\/uk\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/lipsko.bibliotekapedagogiczna.pl\/uk\/wp-json\/wp\/v2\/users\/893"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/lipsko.bibliotekapedagogiczna.pl\/uk\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=65196"}],"version-history":[{"count":9,"href":"https:\/\/lipsko.bibliotekapedagogiczna.pl\/uk\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/65196\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":65264,"href":"https:\/\/lipsko.bibliotekapedagogiczna.pl\/uk\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/65196\/revisions\/65264"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/lipsko.bibliotekapedagogiczna.pl\/uk\/wp-json\/wp\/v2\/media\/65198"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/lipsko.bibliotekapedagogiczna.pl\/uk\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=65196"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/lipsko.bibliotekapedagogiczna.pl\/uk\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=65196"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/lipsko.bibliotekapedagogiczna.pl\/uk\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=65196"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}